Cuti Lain-Lain & Kebenaran Tidak Hadir Penjawat Awam

Cuti lain-lain untuk penjawat awam Malaysia termasuk cuti menjaga anak (tanpa gaji, maksimum 5 tahun), cuti belajar (dengan atau tanpa gaji), cuti kecemasan (7 hari berbayar setahun), cuti upacara keagamaan seperti haji (sekali seumur hidup), dan cuti selepas bersalin tambahan. Kebenaran tidak hadir pula untuk urusan segera tanpa gaji, maksimum 30 hari sepanjang perkhidmatan.

Sebagai penjawat awam di Malaysia, anda bukan sahaja berhak mendapat cuti rehat tahunan dan cuti sakit, malah terdapat pelbagai cuti lain-lain dan kebenaran tidak hadir yang disediakan khusus untuk memudahkan urusan peribadi dan keluarga. Peruntukan ini termaktub dalam Perintah Am dan pekeliling perkhidmatan awam yang dikeluarkan oleh Jabatan Perkhidmatan Awam (JPA). Ramai yang masih kurang jelas tentang jenis cuti yang boleh dipohon selain cuti biasa, terutama dalam situasi kecemasan atau tanggungjawab istimewa. Jadi jom kita terokai satu per satu kemudahan yang disediakan kerajaan untuk penjawat awam pada tahun 2025 dan 2026 ini.

Apa Itu Cuti Lain-Lain dan Kebenaran Tidak Hadir?

Cuti lain-lain merujuk kepada cuti khas yang tidak termasuk dalam cuti rehat, cuti sakit, atau cuti tanpa rekod. Ia diberikan untuk tujuan tertentu seperti menjaga anak, belajar, melaksanakan tanggungjawab agama, atau menghadiri upacara keluarga. Manakala kebenaran tidak hadir pula adalah kelonggaran yang diberikan tanpa menggunakan kuota cuti peribadi, biasanya untuk urusan segera yang tidak boleh ditunda. Kedua-dua kemudahan ini tertakluk kepada syarat dan tempoh tertentu yang ditetapkan oleh JPA. Yang penting, permohonan mesti dibuat terlebih dahulu dan mendapat kelulusan ketua jabatan.

Sebelum memohon, pastikan anda memahami perbezaan antara cuti yang berbayar dan tidak berbayar. Ada cuti yang masih menerima gaji penuh, separuh gaji, atau langsung tanpa gaji. Bagi kebenaran tidak hadir pula, biasanya ia tanpa gaji tetapi boleh dipertimbangkan untuk urusan-urusan tertentu yang diiktiraf. Senang cerita, setiap jenis cuti ada tujuan dan syarat tersendiri yang perlu dipatuhi.

Jenis-Jenis Cuti Lain-Lain Untuk Penjawat Awam

Kerajaan Malaysia menyediakan beberapa kategori cuti lain-lain yang boleh dimohon oleh pegawai perkhidmatan awam. Antaranya yang paling kerap digunakan termasuk:

• Cuti Menjaga Anak (CMA): Diberikan kepada ibu atau bapa yang perlu menjaga anak di bawah umur 12 tahun. Tempoh maksimum sehingga 5 tahun sepanjang perkhidmatan (tertakluk kepada syarat). Cuti ini adalah tanpa gaji tetapi boleh dipertimbangkan dengan syarat tertentu.
• Cuti Belajar: Untuk pegawai yang melanjutkan pelajaran dalam bidang berkaitan perkhidmatan. Biasanya diberi dengan gaji penuh atau separuh gaji bergantung kepada tajaan dan keperluan jabatan.
• Cuti Kecemasan: Untuk urusan tidak terduga seperti bencana alam, kematian mengejut ahli keluarga, atau musibah lain. Tempoh maksimum 7 hari dalam setahun tanpa perlu menggunakan cuti rehat.
• Cuti Upacara Keagamaan: Seperti cuti menunaikan haji atau umrah. Tempoh mengikut keperluan ibadah, biasanya sehingga 40 hari untuk haji dengan gaji penuh sekali seumur hidup.
• Cuti Selepas Bersalin: Ibu berhak cuti bersalin 90 hari, tetapi jika perlu tambahan, boleh memohon cuti lain-lain tanpa gaji.

Setiap jenis cuti ini mempunyai borang dan prosedur permohonan yang berbeza. Pastikan anda merujuk pekeliling terkini JPA sebelum memohon. Contohnya, bagi cuti menjaga anak, pegawai perlu mengemukakan dokumen sokongan seperti sijil kelahiran anak dan surat pengesahan daripada majikan pasangan (jika bekerja).

Kebenaran Tidak Hadir: Apa Yang Anda Perlu Tahu

Selain cuti formal, penjawat awam juga boleh memohon kebenaran tidak hadir untuk urusan peribadi yang tidak termasuk dalam mana-mana kategori cuti. Contohnya, urusan mahkamah, temujanji doktor untuk keluarga, urusan pengebumian, atau bencana rumah. Kebenaran ini biasanya diberikan tanpa gaji (tiada bayaran) atau kadangkala boleh ditukar dengan cuti rehat jika ada baki. Tempoh maksimum kebenaran tidak hadir ialah 30 hari dalam satu tempoh perkhidmatan, tetapi perlu mendapat kelulusan bertulis Ketua Jabatan.

Yang ramai tak tahu, permohonan kebenaran tidak hadir boleh dibuat secara lisan dalam situasi kecemasan, tetapi mesti disusuli dengan borang rasmi dalam tempoh 48 jam. Jika gagal, ia boleh dianggap sebagai ketidakhadiran tanpa kebenaran yang membawa tindakan tatatertib. Elakkan mengambil mudah hal ini.

Syarat-Syarat Umum Permohonan Cuti Lain-Lain

Terdapat beberapa syarat asas yang perlu dipenuhi sebelum cuti lain-lain diluluskan. Antaranya:

1. Pegawai mesti dalam perkhidmatan yang disahkan atau dalam tempoh percubaan (kecuali cuti tertentu seperti Cuti Belajar yang memerlukan pengesahan).
2. Cuti tidak menjejaskan perkhidmatan awam – maksudnya, ketiadaan anda tidak mengganggu operasi jabatan.
3. Dokumen sokongan lengkap seperti surat tawaran belajar, sijil kelahiran, atau laporan perubatan.
4. Permohonan dibuat awal (sekurang-kurangnya 14 hari bekerja sebelum cuti, kecuali kecemasan).
5. Pegawai tidak dalam tempoh tindakan tatatertib atau sedang menjalani hukuman.

Setiap jabatan mungkin ada peraturan tambahan. Oleh itu, jangan lupa semak dengan Unit Sumber Manusia jabatan masing-masing untuk memastikan permohonan anda tidak ditolak. Ingat, cuti lain-lain adalah hak, tetapi perlulah dipohon secara berhemah.

Prosedur Permohonan Cuti Lain-Lain & Kebenaran Tidak Hadir

Langkah-langkah memohon cuti lain-lain secara online atau manual adalah seperti berikut:

1. Log masuk ke sistem e-cuti atau dapatkan borang cuti (contoh Borang 1/Perintah Am).
2. Isi butiran peribadi, jenis cuti, tempoh, dan alasan lengkap.
3. Lampirkan dokumen sokongan (salinan yang disahkan).
4. Hantar kepada Ketua Jabatan melalui saluran yang ditetapkan (secara manual atau sistem).
5. Tunggu kelulusan. Biasanya dalam 5-7 hari bekerja. Jika segera, nyatakan alasan dan dapatkan pengesahan lisan terlebih dahulu.

Bagi kebenaran tidak hadir, prosedurnya lebih ringkas – isi memo atau borang Kebenaran Tidak Hadir (KTH) dan dapatkan pengesahan. Namun, perlu diingatkan bahawa kebenaran tidak hadir tidak boleh digunakan untuk cuti bersiri yang panjang; ia hanya untuk keperluan segera.

Kelebihan dan Kekurangan Menggunakan Cuti Lain-Lain

Kelebihan: Anda tidak perlu menghabiskan cuti rehat tahunan untuk urusan penting seperti menjaga anak atau belajar. Ini membantu keseimbangan kerja-kehidupan. Selain itu, cuti belajar boleh meningkatkan kelayakan dan peluang kenaikan pangkat.

Kekurangan: Kebanyakan cuti lain-lain adalah tanpa gaji, menyebabkan pendapatan berkurangan. Cuti menjaga anak juga membekukan tempoh perkhidmatan dan menjejaskan kekananan. Oleh itu, fikirkan masak-masak sebelum memohon, terutama jika masih awal dalam perkhidmatan.

Baca juga: Cuti Tanpa Rekod Untuk Penjawat Awam: Syarat & Tempoh

Baca juga: Malaysia Bakal Perkenal Cuti Haid? Ini Yang Perlu Anda Tahu

Soalan Lazim (FAQ) Mengenai Cuti Lain-Lain & Kebenaran Tidak Hadir

Berapa lama tempoh maksimum Cuti Menjaga Anak (CMA)?

Tempoh maksimum CMA adalah 5 tahun sepanjang tempoh perkhidmatan, tetapi tidak boleh melebihi 180 hari dalam satu tahun kalendar jika ingin mengekalkan syarat Pencen Ganjaran Terakhir (PGT). Pegawai hanya boleh mengambil CMA maksimum 3 kali sepanjang perkhidmatan. Cuti ini tanpa gaji dan tidak dikira sebagai perkhidmatan untuk faedah persaraan.

Apakah perbezaan antara Cuti Kecemasan dan Kebenaran Tidak Hadir?

Cuti Kecemasan adalah cuti berbayar (dengan gaji penuh) untuk tempoh maksimum 7 hari setahun akibat daripada bencana atau musibah yang diluluskan. Manakala Kebenaran Tidak Hadir pula kebiasaannya tanpa gaji dan boleh digunakan untuk urusan lain seperti temujanji doktor atau urusan mahkamah yang tidak termasuk dalam kategori cuti kecemasan. Kedua-duanya memerlukan kelulusan ketua jabatan dan dokumen sokongan.

Bolehkah cuti belajar diambil secara separuh masa?

Ya, penjawat awam boleh memohon cuti belajar untuk pengajian separuh masa atau jarak jauh, tertakluk kepada kelulusan dan keperluan perkhidmatan. Biasanya cuti ini diberikan dengan gaji separuh atau tanpa gaji bergantung kepada tajaan. Pegawai disyaratkan untuk berkhidmat semula dalam tempoh tertentu selepas tamat cuti belajar.

Seperti yang dilihat, terdapat pelbagai kemudahan cuti lain-lain dan kebenaran tidak hadir yang boleh dimanfaatkan oleh penjawat awam. Setiap jenis ada kelebihan dan syarat tersendiri. Penting untuk anda membuat perancangan awal dan memohon mengikut prosedur yang betul. Untuk maklumat lanjut dan terkini, sila rujuk laman web rasmi JPA atau hubungi Unit Sumber Manusia jabatan anda.